Discussie rondom permanent meetnet in nieuwe fase: ‘Wij hebben naar onze mening een goed gesprek gehad’

Stichting Zuidelijke Dorpen Delfzijl-voorzitter Jan Wierenga. Foto: Jeroen Kunst.

De grote brand die op zaterdagochtend 7 maart uitbrak bij JPB Logistics in Farmsum deden Stichting Zuidelijke Dorpen voorzitter Jan Wierenga en secretaris Hiltje Zwarberg terugdenken aan de brand die op vrijdag 26 mei woedde in het ruim van een schip in Farmsum. De NL-Alerts die kort op beide calamiteiten volgden hebben de discussie rondom een permanent meetwerk weer hoog op de agenda gezet.

Door Jeroen Kunst

De Stichting Zuidelijke Dorpen Delfzijl zet zich namens de bevolking inmiddels al jarenlang in voor een permanent en onafhankelijk meetnet binnen hun leefomgeving. De stichting stelt nog steeds dat de gitzwarte rookwolken die over de omgeving trekken na een calamiteit een grote impact hebben op het veiligheidsgevoel van inwoners. Eind vorig jaar sprak Wierenga in tijdens een raadsvergadering van de gemeente Eemsdelta en daarop volgde een raadsbrede motie en de bereidheid van wethouder Annalies Usmany-Dallinga om zich sterk te maken in de richting van een structurele oplossing. De gemeente Eemsdelta heeft op dit alleen geen beslissingsbevoegdheid.

Waar de provincie haar rol als bevoegd gezag, vergunningverlener en handhaver actief en zichtbaar zou moeten invullen kreeg de discussie rondom een permanent meetnet onlangs toch weer een nieuwe wending nadat de SP, Partij voor de Dieren en de ChristenUnie Statenvragen stelden over een dekkend luchtkwaliteitsmeetnet en daarop het volgende antwoord kregen van de Provinciale Staten. ‘De meerwaarde om op dit moment rondom bedrijventerrein Oosterhorn het meetnet uit te breiden zien wij niet. Uit het eindrapport van TNO van het voorgaande meetnet (2017-2020) is gebleken dat de stoffen die zijn gemeten (fijnstof, roet, koolmonoxide, nikkel, arseen, cadmium, lood, vanadium, kwik en fluoriden) ruimschoots onder de grenswaarden zitten. De gezondheidskundige risicobeoordeling van de GGD Groningen heeft als conclusie dat het risico op negatieve gezondheidseffecten gering is, maar niet uit te sluiten valt.’

ZZS

Onbegrijpelijk, stellen Zwarberg en Wierenga. “Er bevinden zich momenteel meerdere bedrijven die vallen onder het Besluit risico’s zware ongevallen (BRZO), terwijl er planologisch ruimte is voor verdere toename van dit type bedrijven op het industrieterrein Oosterhorn, waaronder initiatieven zoals Circulands. Daar wordt onder andere gewerkt met zeer zorgwekkende stoffen (ZZS) op relatief korte afstand van bestaande woonkernen. Daarbij komt dat het onderliggende onderzoek inmiddels gedateerd is en de huidige situatie onvoldoende weerspiegelt. Sindsdien zijn er meerdere bedrijven gevestigd waar met ZZS-stoffen wordt gewerkt en zijn vergunningen verleend voor soortgelijke activiteiten. Ook hebben zich na het onderzoek incidenten voorgedaan waarbij NL-Alerts zijn uitgegeven. Deze hebben bij bewoners vragen en onrust veroorzaakt, mede door het ontbreken van een duidelijke en consistente terugkoppeling, waardoor ruimte ontstond voor eigen interpretaties. Dit alles onderstreept dat de huidige risico-inschatting en communicatie niet meer aansluiten bij de actuele situatie in het gebied.”

De wens tot onafhankelijke en structurele monitoring in de vorm van een permanent meetnet vloeit voort uit de breed gedragen behoefte onder inwoners legt Wierenga uit. ’’Onderzoek van RTL 4 heeft aangetoond dat zich in ons gebied een postcode bevindt met de hoogste zorgvraag van Nederland in relatie tot industriegebieden. Zelfs hoger dan in gebieden rond Tata Steel. Ook de Onderzoeksraad voor Veiligheid heeft recent geconcludeerd dat het huidige stelsel van vergunningverlening, toezicht en metingen onvoldoende bescherming biedt aan omwonenden, met name in woongebieden rond zware industrie en dat het vertrouwen in de bestaande meetpraktijk daardoor onder druk staat.’’

Vervolggesprek

De stichting hoopt nu dat de provincie ook haar verantwoordelijkheid neemt. Afgelopen vrijdag ging de Stichting Zuidelijke Dorpen Delfzijl in gesprek met de Provinciale Staten. Dat gesprek was onderhoudend besluiten Wierenga en Zwarberg. ’’Wij hebben naar onze mening een goed gesprek gehad met de nieuwe gedeputeerde en de ambtenaren. Wij hebben uiteengezet wat er onder de bewoners in ons gebied leeft en welke wensen er zijn. Dit heeft geleid tot een vervolggesprek, waarbij onder andere een luchtmeetsysteem en een betere afhandeling van de NL-Alerts centraal zullen staan.’’